از آنجا که انسان موجودی چند بعدی با ویژگی‌ها، دیدگاه‌ها و نیازهای بی‌شمار است، به نتیجه رساندن و موفقیت پروژه‌ها با موضوعات متفاوت در گرو تعامل و همراهی رشته‌های گوناگون با یکدیگر است. نتیجه این فرآیند و تلاقی شاخه‌های مختلف، ایجاد گروه‌های علمی جدید است که آنرا علوم «میان رشته‌ای» می‌نامیم که گذر زمان و بررسی دقیق‌تر موضوعات موجب رشد و پدیدآمدن هرچه بیشتر آنها می‌گردد.
معماری منظر، معماری داخلی، گرافیک محیطی، طراحی وب و مالتی مدیا، تبلیغات محیطی، طراحی مبلمان، طراحی تعاملی و طراحی خدمات را می‌توان نمونه‌هایی از گروه میان رشته‌ای‌ها نام برد.


منتشر شده در: فصلنامه طراح / شماره ۱۰، بهار ۱۳۹۳ ، گزارش ، صفحه ۱۳۰

به قلم: پیمان بانی شرکا


معماری منظر و معماری داخلی از زیر مجموعه‌های گروه معماری، گرافیک محیطی و تبلیغات محیطی زیر گروه‌های گرافیک و طراحی تعاملی و طراحی خدمات شاخه‌های برگرفته از طراحی صنعتی می‌باشند که در اینجا به توضیحاتی مختصر پیرامون چندی از این میان رشته‌ای‌ها می‌پردازیم.
گرافیک محیطی، نقطه تلاقی شاخه‌های مختلف طراحی شامل گرافیک، معماری، طراحی داخلی، معماری منظر و طراحی صنعتی از رویکرد زوایای بصری سیستم‌های راهیابی، هویت ارتباطی و اطلاعات و شکل‌دهی ایده کلی مکان مورد نظر، می‌باشد.
بعضی از نمونه‌های شاخص تولیدات این رشته در سیستم‌های راهیابی، علائم، طراحی فضاهای نمایشگاهی، هویت بصری سازمانی است که در فضاهایی مانند موزه، کتابخانه، مکان‌های آموزشی، تفریحی، تجاری، هایپر مارکت و Mall ,Shopping Center و فضاهایMulti Complex به کار می‌رود.
برای ارائه و اطلاع رسانی به کاربران و همچنین جذب مخاطب و سرمایه دریک پروژه، نیازمند تبلیغات محیطی می‌باشیم این شیوه، تبلیغاتی است که در محیط عمومی با ابزارهای ارائه‌ای همچون بیلبورد، بنر، بدنه اتوبوس و … با هدف انتقال و اثرگذاری پیام بر روی مخاطب انجام می‌گیرد.
جهت تامین نیازمندی‌های کاربران‌، طراحی خدمات با خلق و طراحی آگاهانه سیستم‌ها و مراحل با استفاده از رسانه‌های قابل لمس و یا غیرقابل لمس با توجه به نیازهای استفاده‌گر، در جهت ایجاد ارزش اجتماعی ـ اقتصادی، ایفای نقش می‌نماید. اصل تفکر این طراحی بر اساس کاربر محوری، خلاقیت در مجموعه، یکپارچگی و جامعیت موضوع و … بنا شده است.
طراحی بر اساس بکارگیری و یافتن راه‌های آسان‌تر برای ارتباط کاربران با محصولات صنعتی بر عهده شاخه طراحی تعاملی می‌باشد. این شیوه بر اصول کاربر محوری تکیه داشته و به همین سبب بر تفاوت‌های فردی و حالات درونی افراد در روبرویی و استفاده از محصولات، نگاه ویژه‌ای را دارا می‌باشد. واژه طراحی تعاملی نخست در علوم کامپیوتر و طراحی صفحات واسطه‌ای کامپیوترها مطرح بود اما امروزه در طراحی کلیه محصولات صنعتی بکار برده می‌شود.

برای برقراری ارتباط و هماهنگی در میان گروه‌های فعال در یک مجموعه، نیازمند یکپارچه‌سازی و ایجاد روح واحد در بدنه کلی مجموعه می‌باشیم که به پیوستگی و توازن در میان زیر سیستم‌های مختلف و مولفه‌های متمایز و وابسته به یکدیگر در یک مجموعه و ایجاد رابطه موثر و تشکیل یک کل متحد دست یابیم. از همین رو هویت یکپارچه بصری با تلفیقی از رنگ‌ها، طرح‌ها، چیدمان‌ها و کلمات در یک قالب برای ساخت صورت بصری یکپارچه بین پروژه وتفکر آن، نقش مهمی را در این امر ایفا می‌نماید.
پدیدآمدن سیستم و هویت یکپارچه با ویژگی‌های ذکر شده در میان گروه‌های فعال در یک پروژه، نیازمند دیدگاه‌های مدیریتی ویژه می‌باشد. از این رو مدیریت استراتژیک با ایجاد و امکان‌دهی عملکرد به شیوه‌های خلاقه و با بررسی محیطی، تدوین و اجرای استراتژی و کنترل پروژه و همچنین مدیریت خلاقه با فعالیت در زمینه هدایت و یکپارچه سازی گروه‌های فعال در زمینه‌های ارتباطات بصری و مفهومی بر اساس تفکر اصلی حاکم بر مجموعه می‌توانند گام موثری را در جهت ایجاد هماهنگی بردارند همچنین مدیریت هنری نیز با دریافت و بررسی مسائل پیرامون طراحی و با راهکارهای هنری به آنالیز و حل مسائل می‌پردازد و به فراخور موقعیت و پروژه، راهکار مدیریتی مناسب ارائه می‌دهد. یک مدیر هنری با برخورداری از شناخت اصول مدیریت و هنر، امکان مدیریت بر تجهیزات، امکانات، انرژی، پول و سرمایه و همچنین منابع انسانی را دارا می‌باشد و در حوزه‌های مطبوعات و انتشارات، امور پژوهشی و آموزشی، رسانه‌های تصویری، مسئولیت‌های اجتماعی، بازاریابی و تبلیغات و روابط عمومی به فعالیت می‌پردازد.
از دیدگاه نگارنده شاخه‌های مدیریتی و هنری فعال در یک مجموعه اعم از فرهنگی، تفریحی، تجاری و … نیازمند نگاهی مدیریتی، خلاقه و هنرمندانه می‌باشند از این رو به تعریفی جدید، دست می‌یابیم. «مدیریت خلاقه هنری» می‌تواند با خلق ایده‌ها و راهکارهای هنری و ایجاد هماهنگی در میان ایده‌ها و فعالیت‌های خلاقه در عرصه‌های متفاوت و با نظرها و موقعیت‌های هنری گوناگون به فعالیت بپردازد و در این فرآیند با دریافت و بررسی بازخوردهای در جریان و نتیجه‌گیری از آنها به ارائه راه‌کارهای مناسب و عملیاتی با رویکرد هنری بپردازد.

 

منتشر شده در: فصلنامه طراح / شماره ۱۰، بهار ۱۳۹۳ ، گزارش ، صفحه ۱۳۰

به قلم: پیمان بانی شرکا

کپی‌رایت این مطلب متعلق به «فصلنامه طراح» می‌باشد. لذا بازنشر آن در نشریات و فضای وب (وب‌سایت‌ها یا شبکه‌های اجتماعی) با هر شکل و عنوان، فقط با پذیرش کتبی شرایط گروه رسانه‌ای طراح در ثبت مرجع و ماخذ امکان‌پذیر است.